Dood door schuld?
18 november 2008

Zat ik gisteren weer naar Grey’s Anatomy te kijken. Ja, ik kijk ook naar meidenprogramma’s. Aldaar zijn er 2 doktoren in het ziekenhuis die met een proefproces bezig zijn voor ongeneeslijk zieken. Het gaat om mensen met een hersentumor die inoperabel zijn. Door wat scheikundige foefjes uit te halen, hebben ze een cocktail gemaakt die rechtstreeks in de tumor wordt ingespoten. De bedoeling is, dat de cocktail de tumor op een agressieve manier gaat aanvallen, en die daarmee dus doet verdwijnen. Tot nu toe hebben ze al een patiënt of 15 zonder enig succes behandeld. Allen overleden vrijwel direct na het inspuiten van de cocktail. Wanneer er dan weer iemand aan de beurt is, een jonge meid van rond de 17, krijgt Mac Dreamy zijn bedenkingen over de behandelmethode en wil het meisje eigenlijk niet meer behandelen. Meredith Grey zet echter door en weet op slinkse wijze de operatie toch door te laten gaan. In een kort gesprek voorafgaande aan de operatie, verteld Mac Dreamy dat hij dit meisje niet wil doden. Hij krijgt schuldgevoelens over het doden van zijn patiënten. Maar heeft hij eigenlijk wel gelijk vraag ik me af. Alle patiënten zijn ongeneeslijk ziek en zullen allen binnen enkele dagen, hooguit weken, overlijden aan de tumor in hun hersenen. Wanneer iemand probeert om op experimentele wijze deze mensen te reden van de dood, maar daar vervolgens niet in slaagt, is deze dan verantwoordelijk voor het overlijden?

Ik kan niet anders bedenken dan ja en nee. Feitelijk is hij verantwoordelijk omdat hij de cocktail inspuit en de patiënt tengevolge daaraan overlijd. Ethisch gezien lijkt het mij weer van niet. De persoon is ongeneeslijk ziek en zal binnen zeer korte tijd overlijden aan de aandoening. Wanneer de cocktail niet werkt en de persoon overlijd op de operatietafel net na de behandeling, dan is de dood eerder ingetreden dan wanneer men de natuur zijn gang had laten gaan. Ook is het niet zeker of de patiënt zal overlijden dus kan er van doden geen sprake zijn in opzettelijke zin. Hooguit van dood door schuld. Wanneer de patiënt echter heeft ingestemd met de procedure en volledig op de hoogte is van de risico’s, dan valt de dood door schuld, de dokter dus ook niet aan te rekenen.

Nu ga ik deze situatie anders schertsen. Ik ben ongeneeslijk ziek en heb een agressieve vorm van kanker die veel pijn met zich meebrengt. Vandaag de dag mogen we het leven van een mens graag tot in het oneindige rekken, voor zover mogelijk. Het is mij dus nog niet toegestaan om euthanasie te plegen want ik ben nog niet genoeg weggeteerd. Echter staat de dood al in de deurpost te wachten om mij op te halen. Mijn broer kan het geheel niet aanzien en is het met mij eens dat ik het leven op een waardige manier wil verlaten. Zijnde, dan wanneer ik nog volledig bij mijn verstand ben en niet half ben weggeteerd en ondraaglijke pijn moet dragen. Ik vraag hem om mij een te hoge dosis morfine te geven, waardoor ik waardig kan inslapen en het aardse kan verruilen voor datgene wat er dan ook maar wel of niet achter zit. Volgens de wet zal mijn broer dan letterlijk moord worden aangerekend. Het ging hier niet om een proefproces om mijn kanker te verslaan, maar letterlijk om mijn leven te beëindigen.
Vanzelfsprekend valt er veel voor te zeggen dat mensen dit niet op eigen houtje en zomaar lukraak mogen doen. Er zullen genoeg mensen zijn bij wie de navolgende criteria niet opgaan. Echter wanneer men de volgende criteria aanhangt, ongeneeslijk ziek, onvermijdelijk veel pijn lijden en men beschikt nog over 100% verstandelijke vermogens, dan moet de wens van de zieke worden gehonoreerd in mijn optiek. De artsen kunnen dan wel besluiten dat men nog niet ziek genoeg is om euthanasie te plegen, maar wie bepaald de waarde van de kwaliteit van mijn leven? Bepaal ik dat niet zelf wanneer ik beschik over al mijn verstandelijk vermogens? Wie is de wettelijke macht om te bepalen dat ik geen einde mag maken aan mijn leven? Zelfmoord is bij de wet verboden, maar wat doe je eraan als wetgever wanneer de zelfmoord is gelukt? Er valt wat voor te zeggen dat mensen die zelfmoord plegen, vaak zwaar depressief zijn, en men dan de vraag kan stellen of de persoon wel de dood wenst of dat het de depressie is die dat wenst. Maar zoals geschertst in het eerdere geval van de ongeneeslijke ziekte, laat de mens daar zelf over beschikken. Leg mij dan de dood door schuld ten laste en niet mijn broer die uit liefde voor mij, mij een waardiger afscheid van het leven wenst.

Al met al blijft het een moeilijke discussie. Wanneer, en wanneer niet iemand toestaan zijn leven te beëindigen. En voor diegene die de aflevering hebben gemist van Grey’s Anatomy, het meisje overleefde het inspuiten van de cocktail, en een dag later begon haar tumor al te slinken. Meredith was zo blij, dat ze Mac Dreamy maar gelijk vertelde met hem een huis te willen bouwen en zijn kinderen te willen baren.

Oh, was ik maar dokter geworden.

---

Home